Hoeve Bijsterveld is schaars goed

Genootschap Oud-Westland heeft de gemeente Westland verzocht om Hoeve Bijsterveld in ’s-Gravenzande aan te wijzen tot gemeentelijk monument. Hoeve Bijsterveld, gelegen aan de Monsterseweg, is een van de oudste gebouwen in ’s-Gravenzande. Al in het begin van de 18e eeuw stond er op deze plek een ‘hoeve Bijstervelt’, maar uit een in 1566 verschenen kaartboek blijkt dat er ook toen al een boerderij op die plek stond.

Op dit moment loopt er een gemeentelijke procedure rond het vaststellen van het ontwerpbestemmingsplan Glastuinbouw Westland. In dit plan is Hoeve Bijsterveld de bestemming ‘Wonen’ toegekend. Het Genootschap Oud-Westland ziet graag dat dit pand nader wordt aangeduid als gemeentelijk monument. Samen met alle historische verenigingen in het Westland is daarom een zienswijze op het bestemmingsplan ingediend.

De zienswijze wordt volgens de verenigingen gesteund door de gemeente zelf, die Hoeve Bijsterveld in 2007 heeft opgenomen in de Inventarisatie Waardevolle Historische Objecten. In deze door de gemeenteraad goedgekeurde inventarisatie is beschreven dat deze ‘zeer oude boerderij – die zeldzaam en in grote lijnen gaaf is – van zeer grote historische waarde is’. Het vaststellen van het bestemmingsplan is voor de Westlandse historische verenigingen reden de gemeente nog eens op te roepen het schaarse historische goed in de gemeente daadwerkelijk te beschermen.

Delfland toen en nu

In 2012 is het precies 300 jaar geleden dat de Kaart van Delfland werd uitgebracht. In samenwerking met het Hoogheemraadschap Delfland brengt het Historisch Archief Westland de in 1712 verschenen kaart opnieuw uit.

De complete serie bestaat uit 26 losse full colour kaarten (45×39,4 cm) inclusief een fraaie overzichtskaart (45×39,4 cm) van het Hoogheemraadschap Delfland (met de volgende gemeenten:  Westland (’s-Gravenzande, Monster, Wateringen, Naaldwijk, De Lier), Midden-Delfland (Schipluiden en Maasland), Lansingerland (Bleiswijk, Bergschenhoek en Berkel en Rodenrijs), Leidschendam-Voorburg, Zoetermeer, Wassenaar, ’s-Gravenhage (Scheveningen en Loosduinen), Delft, Pijnacker-Nootdorp, Hoek van Holland, Maassluis, Vlaardingen en Schiedam. Bovendien worden de 25 losse kaarten elk voorzien van een overlay waardoor de situatie van toen en nu vergeleken kan worden. Deze uitgave wordt aangeboden in een luxe cassette.

Bij de complete uitgave is ook een onderzoekstudie over de kwaliteit van de kaartmakers gevoegd. Dit maakt het bekijken en bestuderen van de kaart van Delfland uiterst uniek! Ook is het mogelijk om losse kaarten en de overzichtskaart in full colour aan te bestellen.

De uitgave is eind 2012 verkrijgbaar en via de website www.historischarchiefwestland.nl te bestellen.

In 1712 werd Delfland opnieuw in kaart gebracht, nu heel accuraat opgemeten door Nicolaas Samuelsz. Cruquius op de toen ongebruikelijke metrieke schaal van 1:10.000. De originele kaart beslaat een oppervlakte van 230 x 280 cm. Niet door het formaat, maar door de kwaliteit van de cartografie waarmee op de “gevoelige “schaal 1:10.000 gewerkt is overtreft de Delfland-kaart alles wat er in de 17e en 18e eeuw in de categorie waterschapskaarten gepresteerd is. De betrouwbaarheid van de Kaart van Delfland is zeer aannemelijk en wordt, waar mogelijk, nog steeds als referentie gebruikt.

Wie wint de Oud-Westlandprijs 2012?

De jury van de Oud-WestlandprijsHet Genootschap Oud Westland heeft een prijs ingesteld die eens in de twee jaar zal worden toegekend aan een persoon, groep personen of instelling die zich de afgelopen tijd heeft ingespannen voor het in stand houden, onderzoeken of onder de aandacht van het publiek brengen van de Westlandse geschiedenis en/of het Westlandse historisch erfgoed.

Wat moet je nou precies doen om voor deze prijs in aanmerking te komen? De speciaal voor deze prijs ingestelde jury (bestaande uit Ton Immerzeel, Thomas van Straalen, Jan Willem vd Beukel en Jan Buskes) geeft graag wat concrete voorbeelden:

  • schrijven van een scriptie, manuscript of boek over de Westlandse geschiedenis;
  • inzet voor behoud of restauratie van een (deel van een) monumentaal gebouw of de aanwijzing tot rijks- of gemeentelijk monument;
  • regelmatige publicatie van een historische rubriek in de krant;
  • oprichten van een historische vereniging of werkgroep;
  • opzetten van een speciale historische website of bijhouden van een weblog;
  • aanleggen en onderhouden van een belangwekkende verzameling;
  • samenstellen van een tentoonstelling, historische route of speurtocht;
  • ontwikkelen van lesprogramma’s of schoolproject m.b.t. de Westlandse geschiedenis

U ziet, je hoeft dus niet beslist een historicus of gerenommeerd schrijver te zijn om voor deze prijs in aanmerking te komen.

Wat is de prijs?
De prijs, die bestaat uit een geldbedrag van € 500,- en een oorkonde, zal voor het eerst worden uitgereikt tijdens een bijeenkomst van het Genootschap Oud Westland in het najaar of de winter van 2012.

De bronzen beelden van Naaldwijk

Op www.romeinsekust.nl vonden wij een artikel van dhr. Lourens van der Feijst over de intrigerende vondst van vele fragmenten van bronzen beelden. Verwijzen deze beelden naar een Romeins castellum, vicus of zelfs heiligdom? Of moet de verklaring misschien elders worden gezocht?

Van der Feijst bezocht vorige maand het Duitse Rastatt in het kader van een internationaal project en presenteerde de beelden aldaar aan zijn collega onderzoekers.

Lees hier zijn bevindingen!

‘Verzetsboek is op feiten berustende roman’

Driemaal is er volledig mee afgerekend. Door evenzoveel deskundigen op dinsdagavond 28 februari in de Ontmoetingskerk in Naaldwijk. En wel met het boek De Afrekening van de Maassluise professor Maarten van Buuren.

Drie sprekers lieten er – als het op een wetenschappelijk werk zou moeten lijken – geen spaan meer van heel. Uitermate jammer is, dat de hoogleraar zelf niet was komen opdagen. Dat kwam volgens de voorzitter van het organiserende Genootschap Oud-Westland Wil van den Bos, omdat hij diverse haatmails uit het Westland  zou hebben ontvangen. ,,Waar de honden geen brood van lusten”, voegde Van den Bos daar nog aan toe. Maar de voornaamste reden – zo hoorde ik in de wandelgangen – is dat men vanuit het Westland op universitair niveau vragen heeft gesteld over de minder wetenschappelijke wijze waarop de professor voor dit boek aan het werk zou zijn gegaan. Ondanks zijn afwezigheid waren er toch nog heel wat leden van het Genootschap op af gekomen.

De eerste spreker, David Barnouw was nog nooit in het Westland geweest en vroeger wonend in Den Haag niet verder gekomen dan de middelbare school die hij volgde en die aan de rand van de stad lag. Wel was hij onlangs in Maassluis wel weer vrij dicht bij het Westland, want aanwezig bij de herdenking van het bombardement op die stad, waarbij negentien mensen het leven lieten. Ook was hij toen weer eens in een kerk. Nu opnieuw. Zijn vader, die dominee was zou ervan opkijken als hij zag dat zijn ongelovige zoon weer in een kerk was.
Zijn betoog over het boek van Van Buuren kwam erop neer, dat hij het meer een roman vond, berustend op feiten.

De tweede spreker de ‘s-Gravenzander Ph. van den Berg doet promotieonderzoek naar de NSB in het Westland. Zowel lokaal als bestuurlijk. Toen hij in zijn toespraak de situatie in de jaren dertig vergeleek met nu door in een adem fascisme en Wilders te noemen, interrumpeerde de Westlander Kees van Ruijven hem, zeker denkend dat het indirect op hem sloeg, door te verklaren dat hij het daar niet mee eens was en zichzelf een Fortuynist noemt. Voorzitter Van den Bos greep in door te bepalen, dat voortaan interrumperen alleen via de microfoons mocht. Van den Berg toonde onder meer met cijfers over het verzet uit het boek Gemeente Naaldwijk 1940-1945 aan, dat de NSB in de oorlog vaak hoger scoorde dan het verzet. De meeste mensen keken toe en deden niets.

Ernstigste fout

Eric Slot tenslotte ging meer in op wat over Piet Doelman in Van Buurens boek gedebiteerd wordt. Hij kwam met het ene na het andere bewijs, dat Van Buuren het nodige heeft gefantaseerd. Een ernstige fout is, dat van Buuren beweert dat Doelman nooit gestraft is voor het slaan van NSB’er Franke die daarna is overleden. Hij is wel degelijk gestraft. En de daaraan gekoppelde bewering dat hij ook niet gestraft is voor ‘zijn andere oorlogsmisdaden’ klopt eveneens niet, want daarvoor is op geen enkele manier bewijs gevonden.. Dat blijkt na nauwkeurig bestuderen van het dossier Doelman in het Nationaal Archief. Van Buuren doet in het boek ook talrijke beweringen, waarbij hij geen moeite doet daar alternatieven voor te vinden. Even ontstaat er tijdens zijn lezing nog een korte discussie met enkele aanwezigen of de Maassluise moffenmeiden waar het boek het over heeft zich nu wel of niet lachend aan de ‘kappers’ overgaven toen ze werden kaalgeknipt. Kortom, de hoogleraar is volgens Slot of gewoon een beetje slordig geweest, of – en dat is erger – hij heeft een en ander met opzet gedaan om Doelman te beschadigen.

Na de toespraken en een half uur pauze werd nog geruime tijd gediscussieerd over de toespraken en de inhoud van het boek.