Hier wordt geschiedenis geschreven
Mede naar aanleiding van bezorgde reacties die het Genootschap bereikten over het lot van de druivenmuur langs de Poeldijkseweg in Wateringen is onlangs contact opgenomen met onder meer de Rijksdienst voor de Monumentenzorg. Hieruit is duidelijk geworden dat de gemeente Westland in gesprek is met de Rijksdienst over de toekomst van deze muur. Een van de opties zou zijn om de muur af te breken en elders weer op te bouwen. Zodra meer bekend is zullen wij hierover publiceren.
Geïnteresseerden in de geschiedenis van het Westland kunnen hun hart weer ophalen. Het Genootschap Oud-Westland heeft immers zojuist zijn Historisch Jaarboek 2013 uitgebracht. Een scala van historische bijzonderheden. Opgetekend door een zevental historisch onderlegde schrijvers. Handelend onderwerpen waarover de lezer mogelijk altijd al het fijne van heeft willen weten. Daar krijgt hij nu de kans voor.
Zo weet hij wellicht dat ’s-Gravenzande dan wel het ‘breeje durp’ genoemd wordt eigenlijk is het een stad. Tegelijk met Delft krijgt het in 1246 stadsrechten. Maar terwijl Delft zich al in de Middeleeuwen weet te ontwikkelen tot een grote stad, blijft ’s-Gravenzande ver achter. Peter Smit, de archivaris van het Historisch Archief Westland, heeft de geschiedenissen van Delft en ’s-Gravenzande naast elkaar gelegd. Daarbij komen overeenkomsten, maar ook verschillen aan het ligt. In Delft zijn het meer de inwoners, die de stadsrechten hebben weten te verwerven, ’s-Gravenzande heeft ze gekregen door toedoen van de gravin-weduwe Machteld van Brabant. Om zich een voorstelling te maken van hoe ’s-Gravenzande er in de twaalfde, dertiende eeuw uitziet, beschrijft Smit beeldend dat voor de kustlijn, die dan van Monster langs Naaldwijk loopt een langgerekte zandbank ontstaat. Die is aanvankelijk gescheiden door een brede Maasarm, die later echter verzandt. Op die zandbank ontstaat een nederzetting. Die heet Harena Comitis (zandplaat van de graaf). En zo ontstaat de naam ’s-Gravenzant, die in 1175 voor het eerst in de documenten voorkomt. Door het recht op onontgonnen grond (wildernisregaal) komt Graaf Willem II in het bezit van dit gebied. Samen met zijn moeder Machteld probeert hij dat met succes watervrij te maken door de aanleg van dijken. Zo weten ze deze domeingronden te ontginnen voor het verwerven van een basisinkomen.
Onder flinke belangstelling verhaalde Ton Immerzeel afgelopen dinsdag over de historie van de Westlandse tuinbouw tussen pakweg 1800 en 1900.
De teelt van aardappelen, die jarenlang lucratief was vanwege de ruime afzetmogelijkheden in Engeland, vond nog plaats in het open land. Maar wel beschut door hagen, die ervoor zorgden dat op de afzonderlijke kavels een min of meer beheerst klimaat ontstond.
Plat glas werd gebruikt voor laaggroeiende gewassen, maar het meest in het oog springend waren op enig moment natuurlijk de druivenmuren, waartegen glas werd geplaatst. Later ontwikkelde dit zich tot de welbekende muurkassen, waar de druiven onder perfecte omstandigheden groeiden.
Op 15 oktober is de 26ste editie van het Historisch Jaarboek Westland gepresenteerd tijdens de eerste ledenvergadering van het Genootschap Oud-Westland in het nieuwe seizoen. In deze editie is weer een gevarieerd aanbod aan artikelen bijeen gebracht.
De eerste bijdrage is van de hand van Aad van Daalen, oud-directeur van Van Daalen transport in Maasdijk. Hij heeft vorig jaar tijdens een bedrijfsbezoek door de leden van het Genootschap Oud-Westland een lezing gehouden over de geschiedenis van het bedrijf. De tekst van de lezing is bewerkt tot een artikel voor het Jaarboek.
Wist u dat Leonard Roggeveen, de schrijver van bekende jeugdboeken zoals Daantje en Okkie, vijf jaar als onderwijzer in het Westland heeft gewerkt? Jan Buskes vertelt in zijn bijdrage over de – letterlijk – onuitwisbare indruk die de ‘culturele wervelwind’ Leonard Roggeveen in het Westland heeft achtergelaten.
Aad Vijverberg gaat in op de geschiedenis van de teelt van komkommers en meloenen. In het Westland was de teelt van meloenen belangrijk, maar aanvankelijk (tot 1950) werden er weinig komkommers geteeld. De factoren die dit veroorzaakt hebben, komen in dit artikel aan de orde.
Continue reading “Historisch Jaarboek Westland 2013 verschenen”
Westland – Op dinsdag 15 oktober a.s. verzorgen het Genootschap Oud-Westland en het Westlands Museum gezamenlijk een lezing. Ton Immerzeel, conservator van het Westlands Museum, zal hierin een deel van de Westlandse tuinbouwgeschiedenis belichten.
In de periode tussen grofweg 1800 en 1900 werd de basis gelegd voor de grootschalige commerciële tuinbouw die we tegenwoordig kennen. Ondersteund door afbeeldingen, waarbij ook de oudste Westlandse tuinbouwfoto’s de revue zullen passeren, zal Immerzeel een overzicht geven van de ontwikkeling van de Westlandse tuinbouw. Aan bod komen de teelten die gekozen werden en aan de hand van oud kaartmateriaal wordt duidelijk welke locaties het meest geschikt werden bevonden voor de tuinbouw.